Kommunikative Grammatik
Wie viel Grammatik braucht der Mensch?
Grammatikerwerb der Fremdsprache
mit Hilfe der Muttersprache
Unschärfe 1

„Großer Bewunderer von Angela Merkel!
Ich bin sehr stolz und werde Patriot, als
sie Friedensnobelpreis gewonnen hat.“
Boris Becker Twitter, 2012
Unschärfe 2
„Op de 500 m ging zij veel harder dan mij.“
Ireen Wüst
2013
Interview Studio Sport
Grammatik missverständlich

„Beide Kandidaten erklärten sich für unfähig,
das Land zu regieren.“
Grammatik missverständlich
Herr Alltäglich:
Guten Tag, entschuldigen Sie, sitzt dort
jemand am Fenster?
Herr Logomann:
Wollen Sie mich auf den Arm nehmen? Sie
sehen doch, dass ich allein im Abteil bin.
Köller Funktionaler Grammatikunterricht, 1997
Grammatik folgt der Sprache

heeft dit jaar 20% meer verkocht.

heeft dit jaar 20% meer verkoopt.
Vokabeln- und Regellernen

"Und wenn es euch gelänge, ihm die beste
Grammatik und das umfassendste Wörterbuch
in den Kopf zu schaffen, so hätte er noch immer
keine Sprache gelernt."
Wilhelm Viëtor Der Sprachunterricht muss umkehren, 1892
Sinnentleertes Lernen
Sinnvolles Lernen

Neuronale Aktivitäten
Herkömmlicher Grammatikunterricht

Opdracht
Verander de volgende 2 zinnen in een
hoofd- en in een relatiefzin.

Jan loopt door de straat. Hij is ziek.

Jan die ziek is, loopt door de straat.
Kommunikativer Grammatikunterricht






Opdracht A
Je stelt minstens 5 vragen aan je partner om
een persoon te raden.
Gebruik een relatiefzin.
Opdracht B
Je bedenkt een persoon die je partner kent.
Je beantwoordt de vragen die je partner stelt.
Kommunikativer Grammatikunterricht
Ik heb een sms gekregen.
Raad maar van wie!
Is het je vriend die in OL woont?
Is het iemand die ik ken?
Nee.
Ja, je kent hem
goed.
Is het een meisje dat je leuk vindt?
Ja.
Is het iemand die ik ook aardig vind? Dat denk ik wel.
Is het een meisje dat je vaak ziet?
Ja, heel vaak.
Is het je zus die nog thuis woont?
Ja, precies
De Regenboogpiet
Zwarte Piet schminkt zich.
Haar wangen zijn rood.
Haar neus is geel.
Haar voorhoofd is groen.
Haar mond is blauw.
Haar kin is paars.
De regenworm en zijn moeder
Kommunikative Grammatik






Kies een dier en een plaats.
Maak een verhaaltje met 8 regels.
In de eerste twee regels gebeurt iets.
In de volgende twee schrijf je een reactie
daarop.
In de volgende twee dan weer de reactie
van het dier.
En in de laatste twee schrijf je hoe het
afloopt.
De wasbeer
Er was eens een dier in Assen.
Dat moest zich telkens wassen.
De andere vonden hem een raar beest.
„Moet jij al weer naar een feest?“
„Nee“,zei hij elke keer,
„ik ben nu eenmaal een wasbeer.“
Op een dag werd hij bij ‘t wassen overreden
en het schoonste dier van Assen was overleden.
Robin Niks, WPK NL10, 2008
Worauf es ankommt.
Einladung
Ermutigung
Inspiration
Ik heb al mijn boeken
uit het raam gegooid.
Want waar staan de fouten in
om van te leren?
Loesje
Worauf es nicht ankommt 1

» …ich habe daraus nie ein Hehl gemacht.
Ein Hehl, denn es ist das Hehl«, sagte er
zu Meno, »nicht einen Hehl, wie ich
neulich in einer der Publikationen aus
Ihrem Haus lesen mußte.
Die Verderbnis der Zeit nimmt zu …«
Uwe Tellkamp Der Turm, 2008 S. 524
Worauf es nicht ankommt 2

In kringen van taalfetisjisten woedde een
klein stormpje. Er waren ineens wat
mensen die vonden dat 'groter als'
gewoon goedgekeurd moet worden. Dat
we dus met onze puristische instelling niet
voortdurend moeten sissen 'groter dan'...
Paulien Cornelisse Taal is zeg maar mijn ding, 2008 p.169
Alles fließt (πάντα ῥεῖ)
 Die
Konjugation
 Er hemdt, wenn ich bluse…
 Er hütet, wenn ich hose…
 Wir arbeiten an der Änderungsgrammatik
Yoko Tawada Abenteuer der dts. Grammatik, 2011
Sprachphänomen
Frank Eerhart, plintgedicht, 2008

Folie 1